Zandmannetjes, de negende schrijfwedstrijd van Godijn Publishing al sinds 2018, die Achterblijvers destijds als thema had. Negenmaal, dan mag je het uiteraard als een blijvertje bestempelen. Er was de Walkure 2026, prijs voor het korte verhaal in het fantastische genre, te winnen. Thema: is gelijk aan de titel, zandmannetjes in de breedste zin van het woord. Men kon aan de gang! De deadline voor de inzending was vijf december 2025 08.59 en de prijsuitreiking was op zeven maart 2026. Uiteraard waren er nog meer voorwaarden en regels waar het verhaal aan moest voldoen. De eerste vijfentwintig verhalen verschenen in de anthologie, aangevuld met een bonusverhaal van de winnaar van 2025, Sander Klijn. Ik heb niet kunnen achterhalen hoeveel verhalen er voor Zandmannetjes ingestuurd zijn, maar misschien keek ik op de verkeerde plek. Maar goed… laten we deze vijfentwintig eens van dichtbij bezien.
01. Robin van Doorn – De diepte van het zand (FA)
Robin van Doorn, mij en Fandata.nl totaal onbekend. Nu, dat wil natuurlijk niets zeggen. Of wel? Mooi verhaal, daar niet van, maar… een beetje zweverig, Na lezing komen toch spontaan een aantal vragen omhoog. Een ervan… wat heeft ze Lieke toch aangedaan? Als dit verhaal de eerste plaats behaald heeft… Ik zou het juryrapport wel eens willen zien!
02. Helma Spin – Goudstof (SF)
Ook van Helma Spin hadden Fandata.nl en ik nog nooit gehoord. In een wereld waarin nachtmerries uitgebannen zijn, maar tijdens De nacht van Duizend Dromen, miljoenen mensen hetzelfde droomden en duizenden niet eens meer wakker werden. Het was een neurologische storm. Sindsdien bewaakt Somnus de droomgrens, maar… Intrigerend verhaal, maar of het nu logisch is dat alleen Casper...?
03. Finn Audenaert & Laura Scheepers – De zandmannen van het nachtwoud (FA)
Het begon als een horrorverhaal, maar ging allengs over in een sprookje, waarin het kwade bestreden werd met het goede. Mooi verteld door een gelegenheidsduo? Hoe dan ook: Mooi!!!
04. Wendy Middelkoop – Duivels uit mijn jeugd (HO)
En… alweer een onbekende (en niets over te vinden op het net)! Maar... onbekend behoeft niet onbemind te zijn. Een verhaal over bezit en bezetenheid. Een vader die zijn dochter probeert te beschermen tegen de bezetenheid in haar jeugd. Het slot van het verhaal is een eyeopener! Goed gedaan!
05. Michael Vonk – Het karmijnse kompas van de katalysator (SF)
En... wederom een onbekende! Vreemd aandoend verhaal dat wel getuigd van een behoorlijke dosis fantasie. Het verhaal fascineert, maar verdrinkt in vreemdheid. Vreemde woorden, vreemde begrippen… welk doel bezigen ze? Annemarie van Ewijck schreef me over een van mijn eerste verhalen: ‘Doe normaal, dan doe je al gek genoeg! Als je na moet gaan denken over wat elk woord betekent, gaat dat ten koste van de bedoeling van het verhaal!’ Dit verhaal vind ik toch wel een twijfelgeval!
06. Dennis van den Broek – De Zaharische Alliantie der Neoterritoriale Dominantie (SF)
In de grote lijnen geldt bij dit verhaal, wat bij het vorige ook opgeld doet. De vreemdsoortigheid viert ook hier hoogtij. In mijn perceptie lopen aliens de geschiedenis van de Aardse mensheid na, om aan te geven wat hun invloed was op de ondergang, de verzanding, van de Aarde. Een raar feestje, dat mag gezegd!
07. Jan-Robbert Vanderaa – Zand en vuur (FA)
En… alweer een nieuweling. Waar haalt Godijn toch al die debutanten vandaan? Maar goed… Dit is een verhaal dat eeuwen beslaat. Het is van goden, engelen en andere fantasiewezens en lijkt eindeloos te zijn. Fragmenten van leven en dood. Leuk gedaan, maar ik mis enige cohesie. Het verhaal hangt van los zand aan elkaar.
08. Michael Vonk – De pijnlijke prijs van een perfecte slaap (SF)
Michael Vonk kwamen we al eerder tegen op de 5e plek. Maar nu… Een jonge vrouw, Anya Virgil, meldt zich bij een zandmeesteres voor een zandtherapie, die haar dromen zal verzachten met zand. Vrij zweverig verhaal, waarbij de therapie teruggedraaid moet worden om de ondergang voor te blijven. Herinneren en gedenken!
09. Pepijn Schoonen – Gruwelijk goede zaken (HO)
En… wederom een debutant! En eentje met een horrorverhaal over een vrouw, die leeft onder de duim van haar man. Op een avond als ze een zanddraak ziet, weet ze tijdelijk aan zijn aandacht te ontsnappen. Ondanks dat het verhaal hier en daar rammelt, weet het toch soms wel te boeien. Er was dus nog wel werk aan!
10. Mascha van Duijn – De gebroken geleider (FA)
Mooi verhaal, maar vreemd! De betekenis ervan ontglipt me, moet ik helaas zeggen. Het pruttelt nog na in mijn hoofd, maar ik kom er echt niet uit voordat ik aan het volgende verhaal begin. Het is evenwel toch mooi verteld. Maar… heb je daar wat aan?
11. Sybren Hilgen – Stranden vol betekenis (FA)
Bijzonder vreemd verhaal. Kleine wezens uit zee en zandkorrelbewoners krijgen door uitvindingen, de macht over kinderen op het strand, die vervolgens grote zandkastelen bouwen. Totdat… Geen idee waar dat nou weer over gaat en wat het doel van dit alles is!
12. Symcha Bakker – De notulist van de nacht (FA)
En jawel… wederom een debutant, maar… een met een niet onaardig verhaal, waarin ik toch een paar dingen opmerk die niet kloppen. Bijvoorbeeld… het zandmannetje zit opgesloten in een jampot, maar slaagt erin de hoofdpersoon zand in zijn ogen te strooien, waardoor die ‘out’ gaat. Maar goed... laten we dit met de mantel der liefde bedekken en ook de andere ‘mishaps’ buiten beschouwing laten, en dan… dan is het toch wel een lieflijk verhaal.
13. Dominique Heuff – De vrouw in de mist (FA)
Een leuk verhaal, maar… met toch wel wat cliché figuren, maar… daarover niet getreurd. Wendy wil graag een yogavakantie, maar haar man ziet dat niet zitten. Maar... hij gaat toch mee. Ze logeren op een in de buurt vakantiepark. De ontwikkelingen die volgen… Spooky is een woord wat daarbij past.
14. Mike Jansen – Tot stof zult gij wederkeren (FA)
In een woord: Schitterend! Het lijkt voor Mike net zo gemakkelijk een verhaal te schrijven over ruimteschepen, dan over zandmannetjes, die zand in de machine laten lopen, waardoor alles tot stilstand komt. Waarom werd deze slechts veertiende? Dat zou ik wel eens willen weten!
15. Anne Roodbol & Beck Palmas – Het hoofdkwartier (HO)
Een leuk én origineel verhaal. Niet verwonderlijk, zou je zeggen, als een van de auteurs de winnaar van de Harland Prijs 2025 is! Corwin Amadáin is een hoofdpijndossier. Hij is een vampier die droomt, hoe vreemd is dat? Amadáin is Zander’s (een zandmannetje) hoofdpijndossier. De problemen beginnen pas goed als hij een droom geeft aan Corwin Amadáin.
16. Gerhard Pijnenburg – Enter (FA)
Dit verhaal is geschreven in de geest van het nummer Enter Sandman van de rockband Metallica. Én… het rockt! Sander is het oude systeem van dromen verspreiden na 350 jaar, meer dan zat. Hij zoekt een meer modernistische manier om hetzelfde te doen, maar dan met minder handwerk. Leuk verhaal… wat leuk verteld is!
17. Mathijs Meeuwissen – De zandloper (FA)
En… wederom een nieuweling. Maar wel eentje die een schitterend verhaal aflevert. Het begint met een vondst van een dode man in een paarse trui, die op de vloedlijn is aangespoeld. De jongen die de dode man vindt, woont samen met zijn moeder dicht bij het strand. Zijn vader is verdwenen en zijn moeder doet beschermend tegenover hem, Mooi geschreven verhaal met een onderliggende dreiging waarvan je je afvraagt wat het op de zeventiende plek doet. Het had, wat mij betreft, zeker tien plaatsen (of meer) hoger moeten eindigen!
18. Niels van Eekelen – Droomdieven (FA)
Apart verhaal! Een vrouw, Ziara, levend in een gearrangeerd huwelijk met Peral, ontdekt dat er iets apart aan de hand is. Als ze hoort dat mensen, als ze wakker worden, onnatuurlijk veel slaapzand in hun ogen hebben. Ze ontdekt in haar dromen dat andere wezens uit de droomdimensie de droomenergie van mensen oogsten. Zoals gezegd… vreemd verhaal, maar boeiend.
19. Edward van Egmond – De vloek van Huizenhoog (FA)
Mooi verteld verhaal! Harmen Huizenhoog stierf. Het gebied dat hij trachtte te beschermen was ineens van niemand. Tijd om te gaan bouwen, maar het gebied was zeer goed in staat om zichzelf te beschermen.
20. Pim van Baal – Winter in de woestijn (SF)
Een boeiend verhaal met een schokkend einde! Riva Winter maakt deel uit van een groep rekruten die een van de watertorens op een woestijnplaneet bewaken. Majoor Vance legt Riva de leiding in handen over een zootje ongeregeld. Goed verteld verhaal!
21. Angelina van Kemenade – De erfenis (FA)
Leuk en sprookjesachtig verhaal. Na het overlijden van haar oudtante Marie, erft Sara haar huis en al haar spullen. Op zolder… Op een goede, sprookjesachtige, manier verteld. Niks mis mee!
22. Soraya Harms – Goede nacht (SF)
Een toekomst, nabij of verder weg. Er moet een zuiveringsritueel uitgevoerd worden. Mensen moeten drie etmalen wakker blijven! Microdutjes, daargelaten, maar als ze in slaap vallen, dan… dan komen de zandmannen. Ze zeggen: “Goede nacht”, en dan… Beklemmend verhaal, waaruit geen ontsnapping mogelijk is. Heel goed gedaan! Zeker voor een nieuweling!!!
23. Maarten Luikhoven & Finn Audenaert – Het dal der goden (FA)
Twee mannen observeren kleine mannetjes in het zand. Met welk doel zijn ze daar? James, een van de twee, denk onmiddellijk terug aan de pre-egyptische fragmenten die hij in Londen heeft bestudeerd. De sterren nemen op dat moment een stand aan, die slechts een keer in de paar millennia plaatsvindt. De oude teksten spraken precies over zulke nachten als een mogelijkheid tot heropstanding. De spanning in dit verhaal is op een gegeven moment om te snijden. Toch… Wat gebeurde er nu echt?
24. Bruno Lowagie – Het zand ontwaakt (SF)
Een galactische geschiedenis in slecht twaalf pagina’s én nog absoluut goed leesbaar ook! Een aards ruimteschip arriveert bij Aureon. Nadat de foto’s van een robotverkenner positief zijn beoordeeld op eerder leven... Goed en compact geschreven!
25. Mike Jansen & Laura Scheepers – De rust van Marijke (FA)
Marijke woont langs buren die dag en nacht feesten zonder rekening te houden met haar. Er zijn wezentjes die haar verdriet voelen. Zij die hun koekjes brengt en hun paden niet verstoort. Mooi klein gehouden verhaal, waarvan je wel weet welke kant het op zal gaan.
Bonusverhaal van de winnaar van 2026:
Sander Klijn – Oneindigheid (FA)
Verhaal dat zich afspeelt in de ‘echte’ wereld en een fictieve elfenwereld (wat voor de elfen niet fictief aanvoelt). Uit die wereld verliet een behoorlijke tijd geleden een van de elfen voor de liefde voor een aardse man. Zijn tijd zat erop en de hare ook. Keert ze terug? Mooi, maar enigszins verwarrend, verteld.
Het einde weer behaald. Jammer! Vooral omdat naar mijn idee de verhalen, naarmate ik vorderde, steeds beter werden. Ik heb nog een tijdje gedacht dat we met de 25ste begonnen en zo terug gingen naar nummer 1. Wat eigenlijk ook wel logisch lijkt. Normaal gesproken bewaar je het best voor ‘lest’. Ik heb het nog gecheckt op Uitslag Godijn Zandmannetjes - site Mike Jansen waar ik altijd kijk als het met uitslagen van schrijfwedstrijden van doen heeft, maar daar was de uitslag net als de opname in deze anthologie was. Dat was trouwens niet de eerste keer bij een verzamelbundel van de Godijn schrijfwedstrijd. Waar het aan ligt… geen idee. Hoe het ook zij… Zandmannetjes was weer prima om te doen en ik kijk zeker weer uit naar de volgende uitgave. Ben zeer zeker benieuwd of ik dan weer dezelfde ervaring heb.