James Blish

Versie van 6 okt 2025 23:07

Geboren te East Orange, New Jersey.

James Benjamin Blish was een Amerikaanse sciencefiction- en fantasyschrijver. Hij was het enige kind van Asa Rhodes Blish, reclamemanager, en Dorothea Schneewind Blish, pianiste. Al op de middelbare school gaf hij in eigen beheer een fanzine uit, The Planeteer, dat zes nummers telde.

Blish studeerde microbiologie aan de Rutgers University en behaalde zijn diploma in 1942. Tijdens de Tweede Wereldoorlog diende hij korte tijd als medisch laboratoriumtechnicus, maar werd in 1944 ontslagen uit het leger nadat hij een bevel had geweigerd. Daarna vervolgde hij een masterstudie zoölogie aan Columbia University, die hij niet afrondde om zich volledig op het schrijven te richten. Hij publiceerde daarnaast literaire kritiek onder het pseudoniem William Atheling Jr.

Als lid van de Futurians, een invloedrijke sciencefictionkring in New York, raakte Blish bevriend met schrijvers als Damon Knight en Cyril M. Kornbluth. Zijn relaties met andere leden, waaronder Judith Merril, waren echter soms gespannen.

In de jaren veertig begon Blish met het publiceren van korte verhalen in pulpbladen. Zijn eerste verhaal, Emergency Refueling, verscheen in 1940 in Super Science Stories. Zijn eerste grote succes kwam met Chaos, Co-Ordinated (in samenwerking met Robert A. W. Lowndes), gepubliceerd in Astounding Science Fiction in 1946.

In 1947 trouwde hij met Virginia Kidd, met wie hij in 1963 scheidde. Een jaar later hertrouwde hij met kunstenares J.A. Lawrence en verhuisde naar Engeland. Tussen 1962 en 1968 werkte hij als schrijver en criticus voor het Tobacco Institute.

Blish verwierf literaire roem met de roman A Case of Conscience (1958), bekroond met de Hugo Award voor Beste Roman in 1959. Het boek onderzoekt morele en religieuze vraagstukken en geldt als een van de klassiekers van de sciencefiction.

Zijn meest invloedrijke werk is echter de Cities in Flight-cyclus, een reeks space-opera-verhalen die begon met They Shall Have Stars (1956). Hierin worden de uitvindingen van het levensverlengende middel ascomycine en het antizwaartekrachtapparaat Spindizzy beschreven, waardoor hele steden door de ruimte kunnen reizen. De serie combineert wetenschappelijke verbeelding met sociaal commentaar en wordt beschouwd als een mijlpaal in de Amerikaanse sciencefiction.

Daarnaast schreef Blish talrijke Star Trek-romanisaties van televisiescripts, waarmee hij een breed publiek bereikte.

Blish ontving drie postume Retro-Hugo Awards: in 2001 voor Okie (Beste Novelette, 1951) en in 2004 voor A Case of Conscience (Beste Novella, 1954) en Earthman, Come Home (Beste Novelette, 1954).

James Blish overleed in zijn huis in Henley-on-Thames, Oxfordshire, aan de gevolgen van longkanker. Hij werd begraven op de Holywell-begraafplaats in Oxford, onder een eenvoudige witte steen met de inscriptie “Author”. Zijn literaire nalatenschap wordt bewaard in de Bodleian Library in Oxford.

Ter ere van zijn invloed op het genre werd in 1977 de James Blish Award voor sciencefictionkritiek ingesteld door de British Science Fiction Foundation. In 2002 werd hij opgenomen in de Science Fiction and Fantasy Hall of Fame.

Co-auteur: Harlan Ellison.

@@ Regel 1: / Regel 1: @@
-Geboren te East Orange, New Jersey. James Benjamin Blish was een Amerikaanse Sciencefiction- en Fantasyschrijver. Hij was het enige kind van Asa Rhodes Blish, een reclamemanager, en Dorothea Schneewind Blish, een pianist. Terwijl hij op de middelbare school zat, publiceerde Blish in eigen beheer een Fanzine, genaamd ''The Planeteer'', met behulp van een hectograaf. Het Fanzine verscheen in zes nummers. Blish studeerde microbiologie aan de Rutgers Universiteit en studeerde af in 1942. Hij werd opgeroepen voor legerdienst en diende korte tijd als medisch laboratoriumtechnicus. Het Amerikaanse leger ontsloeg hem omdat hij in 1944 het bevel had geweigerd een vetafscheider schoon te maken. Na zijn ontslag ging Blish naar Columbia University als masterstudent zoölogie. Hij voltooide het programma niet en koos ervoor om fulltime fictie te schrijven.  Hij schreef ook SF-kritieken onder het pseudoniem William Atheling jr.
+Geboren te East Orange, New Jersey.
-Blish was een lid van de Futurianen. Blish woonde in deze periode bijeenkomsten bij van de Futurian Science Fiction Society in New York City. Futuriaanse leden Damon Knight en Cyril M. Kornbluth werden goede vrienden. De relaties van Blish met andere leden waren echter vaak bitter. Een persoonlijk doelwit was collega Judith Merril, met wie hij over de politiek zou debatteren. Merril verwierp vaak Blish' zelfbeschrijving dat hij een "papieren fascist" was. Ze schreef in ''Better to Have Loved'' (2002): "Natuurlijk was Blish niet fascistisch, antisemitisch of iets van die vreselijke dingen, maar elke keer dat hij de uitdrukking gebruikte, zag ik rood."
+James Benjamin Blish was een Amerikaanse sciencefiction- en fantasyschrijver. Hij was het enige kind van Asa Rhodes Blish, reclamemanager, en Dorothea Schneewind Blish, pianiste. Al op de middelbare school gaf hij in eigen beheer een fanzine uit, ''The Planeteer'', dat zes nummers telde.
-Gedurende de jaren veertig publiceerde Blish de meeste van zijn verhalen in de weinige pulptijdschriften die nog in omloop waren. Zijn eerste verhaal werd verkocht aan collega-Futuriaan Frederik Pohl voor ''Super Science Stories'' (1940), genaamd ''Emergency Refuelin''g. Andere verhalen werden met tussenpozen gepubliceerd, maar met weinig verspreiding. Blish's ''Chaos, Co-Ordinated'', geschreven in samenwerking met Robert AW Lowndes , werd verkocht aan ''Astounding Science Fiction'', verscheen in de uitgave van oktober 1946 en verdiende voor het eerst Blish nationale verspreiding.
+Blish studeerde microbiologie aan de Rutgers University en behaalde zijn diploma in 1942. Tijdens de Tweede Wereldoorlog diende hij korte tijd als medisch laboratoriumtechnicus, maar werd in 1944 ontslagen uit het leger nadat hij een bevel had geweigerd. Daarna vervolgde hij een masterstudie zoölogie aan Columbia University, die hij niet afrondde om zich volledig op het schrijven te richten. Hij publiceerde daarnaast literaire kritiek onder het pseudoniem William Atheling Jr.
-In 1947 trouwde hij met Virginia Kidd, een mede-Futuriaan.  Ze scheidden in 1963. Blish trouwde vervolgens met kunstenaar JA Lawrence in 1964, en verhuisde datzelfde jaar naar Engeland. Van 1962 tot 1968 werkte Blish als schrijver en criticus voor het Tobacco Institute. Veel van zijn werk voor het instituut werd niet genoemd.
+Als lid van de Futurians, een invloedrijke sciencefictionkring in New York, raakte Blish bevriend met schrijvers als Damon Knight en Cyril M. Kornbluth. Zijn relaties met andere leden, waaronder Judith Merril, waren echter soms gespannen.
-''A Case of Conscience'' won in 1959 de Hugo Award voor beste roman. ''A Case of Conscience'' onderzoekt of moraliteit kan bestaan zonder religie. Oorspronkelijk een novelle in een uitgave uit 1952 van ''If'', Blish, breidde het uit en publiceerde het als roman in 1958.
+In de jaren veertig begon Blish met het publiceren van korte verhalen in pulpbladen. Zijn eerste verhaal, ''Emergency Refueling'', verscheen in 1940 in ''Super Science Stories''. Zijn eerste grote succes kwam met ''Chaos, Co-Ordinated'' (in samenwerking met Robert A. W. Lowndes), gepubliceerd in ''Astounding Science Fiction'' in 1946.
-Tot zijn meest succesvolle werken horen de ''Okies''-verhalen in het tijdschrift ''Astounding Science Fiction'', gezamenlijk bekend als ''Cities in Flight''. Het raamwerk werd neergezet in de roman ''They Shall Have Stars''. Hierin worden twee cruciale uitvindingen beschreven: het geneesmiddel ascomycine, waardoor mensen duizenden jaren konden leven en een anti-zwaartekracht toestel, de ''Spindizzy''. Hiermee konden steden in hun geheel van de aarde getild worden en ruimtereizen aanvaarden. Dit waren pure space opera verhalen en lijken wel wat op de avonturen van de ''Enterprise'' in de originele Star Trek serie, waarvan Blish een aantal scripts tot roman heeft verwerkt.
+In 1947 trouwde hij met Virginia Kidd, met wie hij in 1963 scheidde. Een jaar later hertrouwde hij met kunstenares J.A. Lawrence en verhuisde naar Engeland. Tussen 1962 en 1968 werkte hij als schrijver en criticus voor het Tobacco Institute.
-Blish won drie postume Retro-Hugo's. In 2001 ontving Blish uit 1951 de Retro-Hugo voor Beste Novelette voor ''Okie''. In 2004 ontving hij twee Retro-Hugo's, voor werk dat oorspronkelijk in 1954 werd gepubliceerd, ''A Case of Conscience'' voor Beste Novella, en ''Earthman Come Home'' voor Beste Novelette.
+Blish verwierf literaire roem met de roman A Case of Conscience (1958), bekroond met de Hugo Award voor Beste Roman in 1959. Het boek onderzoekt morele en religieuze vraagstukken en geldt als een van de klassiekers van de sciencefiction.
-Blish overleed in zijn huis in Henley-on-Thames, Oxfordshire aan complicaties die verband hielden met longkanker als gevolg van het roken van sigaretten. Hij werd begraven op de begraafplaats Holywell, Oxford, onder een eenvoudige witte steen waarop zijn naam, de jaren van zijn geboorte en dood, en het enkele woord ‘auteur’ staan vermeld. De Bodleian Library in Oxford is de bewaarder van de papieren van Blish. De bibliotheek heeft ook een volledige catalogus van de gepubliceerde werken van Blish. De British Science Fiction Foundation heeft in 1977 de James Blish Award voor sciencefictionkritiek ingehuldigd, ter erkenning van Brian W. Aldiss. De Science Fiction and Fantasy Hall of Fame introduceerde hem in 2002.
+Zijn meest invloedrijke werk is echter de Cities in Flight-cyclus, een reeks space-opera-verhalen die begon met ''They Shall Have Stars'' (1956). Hierin worden de uitvindingen van het levensverlengende middel ''ascomycine'' en het antizwaartekrachtapparaat ''Spindizzy'' beschreven, waardoor hele steden door de ruimte kunnen reizen. De serie combineert wetenschappelijke verbeelding met sociaal commentaar en wordt beschouwd als een mijlpaal in de Amerikaanse sciencefiction.
+Daarnaast schreef Blish talrijke Star Trek-romanisaties van televisiescripts, waarmee hij een breed publiek bereikte.
+Blish ontving drie postume Retro-Hugo Awards: in 2001 voor ''Okie'' (Beste Novelette, 1951) en in 2004 voor ''A Case of Conscience'' (Beste Novella, 1954) en ''Earthman, Come Home'' (Beste Novelette, 1954).
+James Blish overleed in zijn huis in Henley-on-Thames, Oxfordshire, aan de gevolgen van longkanker. Hij werd begraven op de Holywell-begraafplaats in Oxford, onder een eenvoudige witte steen met de inscriptie “Author”. Zijn literaire nalatenschap wordt bewaard in de Bodleian Library in Oxford.
+Ter ere van zijn invloed op het genre werd in 1977 de James Blish Award voor sciencefictionkritiek ingesteld door de British Science Fiction Foundation. In 2002 werd hij opgenomen in de Science Fiction and Fantasy Hall of Fame.
 Co-auteur: [[Persoon/1189|Harlan Ellison]].

James Blish

Versie van 6 okt 2025 23:07

Boek

Verhaal

Samensteller